Europejskim sieciom w 19 krajach do 2030 r. zabraknie ponad 200 GW mocy fotowoltaicznej
Mar 17, 2024
Jak wynika z najnowszego raportu zespołu doradców ds. energetyki Ember, kilka krajów europejskich nie doceniło wdrożenia fotowoltaiki o mocy 205 GW do 2030 r.
W raporcie zatytułowanym Putting the Mission in Transmission: Grids for Europe's Energy Transformation przeanalizowano 35 krajowych planów rozwoju sieci opracowanych przez europejskich operatorów systemów przesyłowych (OSP) – w tym UE, Wielką Brytanię i Bałkany Zachodnie – przy czym wiele krajów „nie nadąża za rzeczywistość transformacji energetycznej”.
Na podstawie scenariusza dotychczasowego działania stowarzyszenia branżowego SolarPower Europe wynika, że spośród 23 przeanalizowanych krajów 19 nie doceniło wdrożenia fotowoltaiki o 205 GW do 2030 r.

Niedopasowanie wydajności występuje częściej w przypadku energii słonecznej niż wiatrowej. Wykres: Żar.
Jeżeli rozbieżność między oczekiwaną mocą fotowoltaiczną a planami rozbudowy sieci będzie się nadal utrzymywać, w perspektywie krótkoterminowej spowoduje to zwiększone przeciążenie sieci, a projekty fotowoltaiczne utkną w kolejkach do przyłączenia do sieci.
Tylko OSP z czterech krajów – Chorwacja, Dania, Finlandia i Holandia – przewidzieli bardziej ambitne scenariusze dotyczące wydajności energii słonecznej (i wiatrowej) niż istniejące cele w ich kraju. Różnica w przypadku tych krajów waha się od 50% wyższej w przypadku Danii do 200% wyższej w przypadku Finlandii. Plany sieciowe dla tych czterech krajów łącznie przewidują 81 GW mocy fotowoltaicznej i wiatrowej, co przekracza cele polityki krajowej.
Na poziomie krajowym Francja charakteryzuje się największą bezwzględną różnicą między scenariuszem energetycznym opracowanym przez jej OSP dotyczącym mocy fotowoltaicznej (35 GW) w porównaniu z krajowymi celami dotyczącymi mocy fotowoltaicznej (54 GW), przy czym różnica wyniesie 19 GW do 2030 r.
Niewspółosiowość słońca jest częstsza niż wiatru
Co więcej, porównanie technologii fotowoltaicznej i wiatrowej wykazało, że energia słoneczna jest zwykle bardziej narażona na niewspółosiowość, przy czym w 11 krajach 60 GW mocy fotowoltaicznej jest niedoszacowane w porównaniu z 27 GW w przypadku energii wiatrowej.
Różnica między krajowym celem danego kraju a planami sieciowymi opracowanymi przez OSP często wynika z opóźnienia czasowego między nimi, przy czym plany krajowe aktualizują swoje cele wcześniej niż OSP, jak pokazano poniżej.

Wiele planów sieciowych poszczególnych krajów jest zgodnych ze starszymi celami. Wykres: Żar
Elisabeth Cremona, analityk danych dotyczących energii i klimatu w firmie Ember, powiedziała: „Nie możemy sobie pozwolić na przeoczenie sieci. Grozi to wstrzymaniem przejścia na energię doładowaną w Europie, jeśli plany nie zostaną zaktualizowane. Zapewnienie faktycznego połączenia energii słonecznej i wiatrowej z systemem jest równie istotne jak same panele i turbiny. Nie ma przejścia bez przekładni”.
„W miarę postępuje wdrażanie czystych technologii, coraz częściej napotykają one wąskie gardło w postaci niewystarczającej przepustowości sieci, co prowadzi do opóźnień, ograniczeń połączeń i zwiększonych kosztów dla konsumentów”.
Po jasnej stronie
Pomimo wspomnianych powyżej wyzwań, OSP podjęli pozytywne kroki, aby stawić czoła wyzwaniom związanym z siecią. Wśród nich jest rozbudowa sieci w nadchodzącej dekadzie wraz z modernizacjami oraz kilku OSP, którzy priorytetowo traktują rozwiązania inne niż przewodowe – takie jak elastyczność obciążenia – w celu złagodzenia zatorów w sieci.
Spośród 35 krajów analizowanych przez Ember do roku 2026 planowanych jest ponad 25000 km nowych linii, co oznacza wzrost całkowitej długości krajowych sieci przesyłowych o 5,3%. Na szczycie tabeli znajduje się Hiszpania z największą przepustowością dodaną w tym okresie – ponad 5,000 km. Na kolejnych miejscach plasują się Niemcy (3600 km) i Dania (3300 km).
Priorytetyzacja sieci w programie politycznym
Chociaż rozbudowa krajowych sieci przesyłowych przyspiesza, plany sieciowe w dalszym ciągu starają się dotrzymać kroku rozwojowi energii odnawialnej i zwiększonym celom.
Wśród kluczowych zaleceń zawartych w raporcie znalazłoby się priorytetowe potraktowanie sieci w krajowych programach politycznych, wzmocnienie ich wsparcia i finansowania; należy dokonać przeglądu ram regulacyjnych, aby zapewnić wystarczająco dużo czasu na planowanie i inwestowanie w sieci; odnawialne źródła energii powinny znajdować się w centrum planowania sieci, aby operatorzy systemów przesyłowych mogli lepiej przewidywać potrzeby sieci w nadchodzących dziesięcioleciach.

